1. Tổng quan về dược liệu Mẫu đơn bì

Mẫu đơn bì còn có tên khác là đơn bì, phấn đơn bì, hoa vương, phú quý hoa, mộc thược dược, thiên hương quốc sắc. Mẫu đơn bì (Cortex Paeoniae Suffruticosa hoặc Cortex moutan) là vỏ rễ của cây Mẫu đơn (Paeonia suffruticosa Andr.), thuộc họ Hoàng liên (Ranunculaceae).  Đơn bì là vị thuốc có vỏ màu đỏ (đơn là đỏ, bì là vỏ, da).

Mẫu đơn là một loài cây sống lâu năm, cây có thể cao từ 1 đến 1,5m. Rễ cây phát triển thành củ. Lá mọc so le, thường chia thành 3 lá chét, lá chét giữa lại chia thành 3 thùy, mặt trên lá xanh, mặt dưới lá trắng nhạt có lông. Cuống lá dài 6-10cm. Hoa mọc đơn độc ở đầu cành, rất to, đường kính hoa từ 15 đến 20cm, màu đỏ, tím hoặc trắng, mùi thơm gần giống như hoa hồng.

cay mau don bi
Cây mẫu đơn

2. Tác dụng của mẫu đơn bì 

2.1. Theo y học cổ truyền:

Mẫu đơn bì có vị cay, đắng, hơi lạnh; vào kinh tâm, can, thận. Tác dụng thanh huyết nhiệt, điều hòa huyết mạch, làm tiêu ứ kết. Trị nhiệt nhập vào máu, phát ban, kinh giản, co giật, nôn ra máu, chảy máu cam. 

Ngoài ra mẫu đơn bì còn trị chứng nóng hầm trong xương, kinh nguyệt bế tắc, mụn nhọt. Mẫu đơn bì dùng sống trị phát ban kinh giản, lao nhiệt sang lở. Nếu tẩm rượu sao trị kinh bế, sang lở, hòn cục. Nếu sao cháy trị thổ huyết, chảy máu cam, tiểu ra máu. Liều dùng: 8g đến 16g. 

duoc lieu mau don bi
Mẫu đơn bì thường được sử dụng hòa huyết

2.2. Theo y học hiện đại 

Trong dược liệu mẫu đơn bì có chứa glucose, paeonol, alkaloid, saponin, acid benzoic, phytosterol,…

  • Chất paeonol có tác dụng sung huyết ở vùng tử cung của động vật. Do đó, mẫu đơn bì có tác dụng điều kinh.
  • Ngoài ra, cây còn có khả năng kháng sinh. Người ta thấy tác dụng trên vi khuẩn thương hàn, thổ tả, lỵ.
  • Ngày nay, các bệnh lý mạn tính do các gốc tự do gây ra. Cây giúp “thu quét” gốc tự do trong cơ tim, viêm phổi do khói thuốc lá, tổn thương do bức xạ, tế bào biểu mô sắc tố võng mạc.
  • Mẫu đơn bì tác dụng chống viêm trong thoái hóa khớp, thiếu máu não cục bộ, tổn thương phổi cấp tính và các phản ứng viêm gan.
  • Đặc biệt, tác dụng chống tăng sinh khối u đối với các dòng tế bào ung thư ở người như ung thư biểu mô tuyến vú, ruột kết, tế bào gan, dạ dày và thực quản.
  • Ngày càng có nhiều nghiên cứu cho thấy cây có những tác dụng khác như chống dị ứng, điều hòa miễn dịch, chống nấm và làm giảm viêm đại tràng.
  • Mẫu đơn bì an toàn và ít có tác dụng phụ, không chứa các thành phần độc hại, ngoại trừ axit benzoic. Tuy nhiên, hàm lượng axit benzoic trong cây rất thấp.

3. Bài thuốc từ Mẫu đơn bì 

  • Liều dùng từ 5 đến 10 gram, dạng thuốc sắc.
  • Bài thuốc Mẫu đơn bì thang gồm: mẫu đơn bì, đương quy, thược dược, trần bì, sinh địa, bạch truật, hương phụ, sài hồ, hoàng cầm, cam thảo. Dạng thuốc sắc, chia 3 lần trong ngày. Có tác dụng kinh nguyệt không đều, đau bụng kinh, các bệnh hậu sản.
  • Kiêng kỵ: người huyết hư có lạnh, phụ nữ có thai, kinh nguyệt quá nhiều cẩn thận khi dùng. Người ra mồ hôi trộm nhiều, vị khí hư lạnh không dùng.

Trên đây là một số thông tin về mẫu đơn bì. Hãy để lại bình luận bên dưới nếu bạn có câu hỏi thắc mắc cần giải đáp!

Để lại bình luận

Đặt hàng online
Call Now Button